Wie een Golf Launch Monitor of golfsimulator wil kopen, stuit al snel op twee verschillende technologieën: fotometrische camerasystemen en Doppler-radarsystemen.
Beide technologieën kunnen tegenwoordig uiterst nauwkeurige gegevens leveren. Toch zijn er duidelijke verschillen – vooral wanneer de Launch Monitor indoor in een golfsimulator gebruikt moet worden.
De beslissende vraag is daarom niet per se:
Welke technologie is in principe nauwkeuriger?
Maar veeleer:
Welke technologie werkt het beste voor mijn toepassing en in mijn ruimte?
Precies dat bekijken we hier wat nader.
Wat is een fotometrische Launch Monitor?
Een fotometrische Launch Monitor werkt voornamelijk met hogesnelheidscamera's.
Deze camera's observeren de golfbal onmiddellijk voor, tijdens en na het raakmoment. Binnen een zeer kort tijdvenster ontstaan talrijke beelden, waaruit het systeem onder andere balsnelheid, Launch Angle, Launch Direction, Spin Rate en Spin Axis kan bepalen. Afhankelijk van het apparaat worden bovendien uitgebreide clubgegevens geregistreerd.
Het grote verschil met klassieke radarsystemen is dat de bal niet over meerdere meters gevolgd hoeft te worden.
De beslissende informatie wordt direct rond het raakmoment opgenomen.
Precies daarom zijn cameragebaseerde systemen bijzonder interessant voor indoor-golfsimulatoren.
Een typisch voorbeeld: Uneekor
Uneekor zet bij zijn Launch Monitors sterk in op hogesnelheidscamera's en infraroodtechnologie.
Bij systemen zoals de Uneekor EYE MINI, EYE XO of EYE XO2 wordt de beweging van de bal onmiddellijk na het raakmoment optisch geanalyseerd. Technologieën zoals Dimple Optix gebruiken daarbij de zichtbare rotatie respectievelijk de structuur van de golfbal om de spin-gegevens te bepalen.
Een ander voordeel:
Sommige van deze systemen kunnen ook het raakmoment respectievelijk de beweging van de club visueel weergeven.
Daardoor krijgt de speler niet alleen cijfers te zien, maar kan hij gedeeltelijk daadwerkelijk zien wat er bij Impact is gebeurd.

Waarom werkt cameratechnologie indoor zo goed?
In een golfsimulator is er een beslissend verschil met de Driving Range:
De golfbal vliegt misschien slechts twee tot vier meter, voordat hij het scherm raakt.
Voor een cameragebaseerd systeem is dat in principe geen probleem.
De belangrijkste gegevens worden al onmiddellijk na het raakmoment geregistreerd. Het is daarom niet noodzakelijk dat de bal nog 50, 100 of 200 meter verder vliegt.
Dat biedt meerdere voordelen bij een indoor-golfsimulator.
Minder benodigde ruimtediepte
Een cameragebaseerde Launch Monitor heeft normaal gesproken geen lange balvlucht nodig.
Juist bij:
- garages
- kelderruimtes
- hobbyruimtes
- hotels
- indoor-golfcentra
- privégolfruimtes
kan dat een aanzienlijk voordeel zijn.
Vooral Overhead-systemen worden direct aan het plafond gemonteerd en hebben achter de speler geen extra ruimte voor een apparaat nodig.
Wat is een Doppler-radar Launch Monitor?
Radarsystemen volgen een volledig andere aanpak.
Een Doppler-radar zendt elektromagnetische signalen uit en analyseert de verandering ervan nadat deze door de bewegende golfbal worden gereflecteerd.
Daardoor kan het systeem onder andere de snelheid en vluchtbaan van de bal bepalen. Hoogwaardige radarsystemen kunnen de bal bij gebruik outdoor over een groot deel respectievelijk de volledige balvlucht volgen.
En precies daar ligt een van de grootste sterke punten van radar.

Radar is outdoor uiterst sterk
Op een Driving Range is voldoende ruimte beschikbaar.
De bal vliegt daadwerkelijk 100, 150 of 250 meter en een radarsysteem kan deze vlucht gedurende een lange periode observeren.
Dat is een fundamenteel ander scenario dan bij een indoor-golfsimulator, waarbij de bal al na enkele meters het scherm raakt.
TrackMan 4 combineert bijvoorbeeld Dual-Doppler-radar met cameratechnologie en is ontworpen om de bal ook gedurende zijn volledige vlucht te volgen.
Voor spelers die een Launch Monitor zowel op de Driving Range als indoor willen gebruiken, kan een dergelijk concept daarom bijzonder interessant zijn.
Betekent dat dat radar indoor onnauwkeurig is?
Nee.
Deze uitspraak zou tegenwoordig veel te algemeen zijn.
Vroeger kon men de twee werelden relatief eenvoudig van elkaar scheiden:
Camera = indoor
Radar = outdoor
Zo eenvoudig is het inmiddels niet meer.
Moderne fabrikanten combineren steeds vaker verschillende sensortechnologieën.
Een goed voorbeeld daarvan is TrackMan iO.
Het speciaal voor Indoor Golf ontwikkelde systeem combineert radar met een dubbel camerasysteem en hogesnelheidsbeeldvorming. Daarbij wordt onder andere de 3D-spin direct gemeten. Het systeem is aan het plafond gemonteerd en heeft geen klassieke lange balvluchtafstand nodig.
Daardoor vervaagt de klassieke grens tussen „radarsysteem“ en „camerasysteem“ steeds meer.
Fotometrisch vs. radar: het belangrijkste verschil
Vereenvoudigd kun je de twee technologieën als volgt bekijken:
| Fotometrische systemen | Radarsystemen |
|---|---|
| Observeren de bal en deels de club met hogesnelheidscamera's | Volgen bewegingen met radar |
| Zeer geschikt voor korte indoor-balvluchten | Bijzonder sterk bij lange balvluchten |
| Vaak beschikbaar als overhead-systeem | Klassiek vaak achter de speler geplaatst |
| Spin kan direct na Impact optisch worden bepaald | Balvlucht kan over een langere afstand worden gevolgd |
| Zeer geschikt voor vaste simulatorinstallaties | Vaak interessant voor indoor- en outdoor-gebruik |
| Kleine benodigde balvluchtafstand | Klassieke radarsystemen profiteren van meer vliegafstand |
Belangrijk is echter: Moderne premiumsystemen kunnen niet altijd meer eenduidig aan één enkele categorie worden toegewezen.
TrackMan combineert bijvoorbeeld radar en camera, terwijl fabrikanten zoals Uneekor sterk inzetten op fotometrische hogesnelheidssystemen.
Welke technologie is beter voor een indoor-golfsimulator?
Als het uitsluitend om een vast geïnstalleerde indoor-golfsimulator gaat, hebben fotometrische respectievelijk cameragebaseerde systemen enkele zeer praktische voordelen.
Ze hebben weinig balvlucht nodig, kunnen direct boven of naast het slaggebied worden gemonteerd en leveren de relevante gegevens direct rond het raakmoment.
Juist in normale privéruimtes is dat een doorslaggevend punt.
Een ruimte is tenslotte zelden 10 of 15 meter lang.
Bij een goed cameragebaseerd systeem speelt dat nauwelijks een rol.
De bal hoeft slechts voldoende ruimte te hebben om na het raakmoment door het systeem te worden geregistreerd voordat hij het Impact-scherm raakt.

Een ander voordeel: vrij speeloppervlak
Bijzonder interessant zijn Overhead Launch Monitors.
Systemen zoals:
- Uneekor EYE XO
- Uneekor EYE XO2
- Uneekor EYE XR
- ProTee VX
worden in of boven het slaggebied gemonteerd.
Daardoor staat er geen apparaat achter of naast de speler op de grond.
Dat is niet alleen optisch netter, maar vooral bij een golfsimulator die door meerdere personen wordt gebruikt, erg praktisch.
Bij een voldoende groot slaggebied kunnen rechts- en linkshandigen spelen zonder dat de Launch Monitor telkens opnieuw moet worden gepositioneerd.
Wanneer is radar de betere keuze?
Radar blijft een uitstekende technologie.
Vooral een mobiel radarsysteem kan zinvol zijn wanneer de Launch Monitor regelmatig outdoor op de Driving Range gebruikt moet worden.
Wie bijvoorbeeld in de winter indoor traint, maar het apparaat in de zomer naar de range of de golfbaan wil meenemen, kan profiteren van een mobiel radarsysteem.
Juist daar kan radar zijn grote kracht tonen:
de daadwerkelijke bal over een aanzienlijk langere vliegafstand volgen.
En hoe zit het met spin?
Spin is een van de belangrijkste parameters van een Launch Monitor.
Daarbij gaat het niet alleen om de pure Spin Rate.
Beslissend zijn onder andere:
- Spin Rate
- Spin Axis
- Launch Direction
- Launch Angle
- Ball Speed
Uit deze gegevens ontstaat uiteindelijk de virtuele vluchtbaan van de golfbal.
Fotometrische systemen kunnen de rotatie van de bal direct via hogesnelheidsopnamen analyseren. Uneekor gebruikt bijvoorbeeld bij zijn Dimple-Optix-technologie het baloppervlak respectievelijk de dimples om de rotatie te bepalen.
Maar ook moderne Hybrid-systemen kunnen spin direct registreren. Systemen zoals TrackMan iO combineren hiervoor hogesnelheidscamera's en radar.
Daarom moet je bij de aankoop niet alleen vragen:
„Radar of camera?“
Veel belangrijker is:
Welke parameters worden daadwerkelijk gemeten, welke worden berekend en onder welke omstandigheden werkt het systeem optimaal?
Welke Launch Monitor past bij mij?
Het antwoord hangt voornamelijk af van het geplande gebruik.
Vaste golfsimulator thuis
Hier zouden we in veel gevallen neigen naar een fotometrisch respectievelijk overhead gemonteerd systeem.
De geringe ruimtebehoefte en de betrouwbare registratie bij een korte balvluchtafstand zijn duidelijke voordelen.
Indoor Golf Center
Ook hier zijn overhead-systemen bijzonder interessant.
De apparaten bevinden zich buiten het directe speelgebied en hoeven normaal gesproken niet na elke speler opnieuw te worden uitgelijnd.
Teaching en clubfitting
Hier hangt de beslissing sterker af van de benodigde gegevens en het gewenste softwaresysteem.
Camera-, radar- en Hybrid-systemen kunnen allemaal interessante oplossingen bieden.
Voornamelijk Driving Range
Hier blijft een mobiel radarsysteem een zeer interessante optie.
De lange reële balvlucht biedt radar optimale omstandigheden.
Indoor en outdoor met één apparaat
Hier moet je gericht kijken naar systemen die voor beide toepassingen zijn ontwikkeld.
TrackMan 4 is bijvoorbeeld precies op deze combinatie afgestemd en combineert radar met optische ondersteuning.
Onze conclusie: Niet alleen de technologie is doorslaggevend
De discussie Photometrisch vs. Doppler-radar wordt vaak zo gevoerd alsof de ene technologie fundamenteel beter moet zijn dan de andere.
In de praktijk is dat niet zo eenvoudig.
Radar is uitstekend in het volgen van een golfbal over een lange vliegafstand.
Fotometrische hogesnelheidssystemen kunnen daarentegen direct rond het Impact extreem veel informatie vastleggen en hebben daarvoor slechts zeer weinig balvlucht nodig.
En moderne premiumsystemen combineren deels al beide technologieën met elkaar.
Voor een klassieke indoor-golfsimulator zijn camera-gebaseerde respectievelijk fotometrische systemen daarom in veel gevallen de meest praktische oplossing.
Met name systemen van Uneekor hebben zich consequent op dit gebied gespecialiseerd en bieden verschillende oplossingen, van de mobiele Launch Monitor tot het vast gemonteerde overheadsysteem. Protee biedt hier in het middensegment echter een alternatief dat je ook zou moeten bekijken.
Wie daarentegen maximale flexibiliteit tussen Driving Range en indoor golf zoekt, zou radar- respectievelijk Hybrid-systemen eveneens in de selectie moeten opnemen.
Uiteindelijk zou de vraag daarom niet moeten luiden:
„Welke technologie is beter?“
Maar: